Yunus Rajabiy nomidagi O‘zbek milliy musiqa san’ati instituti Toshkent shahrida joylashgan davlat oliy ta’lim muassasasi bo‘lib, maqom ijrochiligi, baxshichilik va katta ashula yo‘nalishlari bo‘yicha kadrlar tayyorlaydigan tayanch oliygoh hisoblanadi. U 2020-yilda Vazirlar Mahkamasi qarori bilan ochilgan va Madaniyat vazirligiga idoraviy jihatdan bo‘ysunadi.
Yunus Rajabiy nomidagi O‘zbek milliy musiqa san’ati instituti: tarixi va rivojlanishi
Institut Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 2-sentabrdagi 536-sonli “Yunus Rajabiy nomidagi O‘zbek milliy musiqa san’ati instituti faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida”gi qarori asosida tuzilgan. Qaror Prezidentning 2020-yil 26-maydagi PF-6000-sonli farmoniga muvofiq qabul qilingan: o‘sha paytda O‘zbekiston davlat konservatoriyasining “O‘zbek maqom san’ati fakulteti” hamda O‘zbekiston davlat san’at va madaniyat institutining tegishli ta’lim yo‘nalishlari yangi muassasa tarkibiga o‘tkazildi.
O‘quv jarayoni 2020/2021 o‘quv yilidan boshlangan: ko‘rsatilgan yo‘nalishlarda o‘qiyotgan talabalar o‘qishini yangi institutda davom ettirgan. Kafedralar 2020-yil 3-sentabrdan, ya’ni qaror chiqqan kunning ertasidan ish boshlagan. 2021/2022 o‘quv yilidan kredit-modul tizimiga bosqichma-bosqich o‘tish va maxsus sirtqi ta’lim tashkil etish belgilangan.
Institutning vazifalari
Qarorda institut oldiga bir necha maqsad qo‘yilgan:
- maqom ijrochiligi va baxshichilik san’ati bo‘yicha yuqori malakali mutaxassis va ilmiy-pedagog kadrlar tayyorlash;
- bu sohalarda fundamental va amaliy tadqiqotlar olib borish, ijodiy maktablarning ijro uslublari va an’analarini qayta tiklash;
- atoqli bastakorlar, hofiz va sozandalar, baxshi va oqinlarning merosini o‘rganish, mumtoz musiqa namunalarini notaga ko‘chirish;
- “ustoz-shogird” an’analarini keng joriy etish va taniqli san’atkorlarni ta’lim muassasalariga biriktirish;
- xorijiy ta’lim muassasalari bilan hamkorlik, qo‘shma dasturlar va ilmiy loyihalarni yo‘lga qo‘yish;
- musiqa maktablari, maktab-internatlar va kollejlardagi iqtidorli yoshlarni, shuningdek “Xalqaro maqom festivali” va “Xalqaro baxshichilik san’ati festivali” ishtirokchilarini saralab, institutga jalb qilish.
Fakultetlar va kafedralar
Institut saytida ikkita fakultet ko‘rsatilgan. “O‘zbek milliy musiqa san’ati” fakulteti maqom cholg‘u ijrochiligi, milliy bastakorlik hamda baxshichilik va dostonchilik yo‘nalishlari bo‘yicha mutaxassislar tayyorlaydi. “O‘zbek maqom san’ati” fakulteti esa maqom xonandaligi va cholg‘u ijrochiligi bo‘yicha professional ijrochilar va pedagoglarni tarbiyalaydi hamda ilmiy-pedagogik kadrlar tayyorlash ishlari bilan shug‘ullanadi.
Kafedralar ro‘yxati quyidagicha:
- O‘zbek maqomi tarixi va nazariyasi
- Maqom cholg‘u ijrochiligi
- Maqom xonandaligi
- Doston ijrochiligi
- Kompozitorlik, bastakorlik va umumiy fortepiano
- Vokal va cholg‘u ijrochiligi
- Tillar, ijtimoiy-gumanitar fanlar va jismoniy madaniyat
Bakalavriat va magistratura yo‘nalishlari hamda o‘quv rejalari saytning alohida bo‘limlarida joylashtirilgan; institutda doktorantura va ilmiy darajalar beruvchi kengash ham ko‘rsatilgan.
Qabul 2025: kirish ballari, ta’lim shakllari va tillari
DTM 2025-yil ma’lumotlariga ko‘ra, institutda qabul 12 ta mutaxassislik bo‘yicha, jami 14 ta yo‘nalish-shakl kombinatsiyasida o‘tkazilgan. Ta’lim o‘zbek tilida, kunduzgi va masofaviy shakllarda olib borilgan. Shartnoma asosidagi kirish ballari yo‘nalishga qarab 56,7 dan 144 gacha oraliqda bo‘lgan.
Maxsus sirtqi ta’limga madaniyat va san’at ta’limi bo‘yicha o‘rta maxsus yoki kasb-hunar ma’lumotiga ega, yo‘nalishga mos sohada kamida uch yillik ish stajiga (pedagogika yo‘nalishlari uchun pedagogik stajga) ega bo‘lgan, Madaniyat vazirligining tavsiyanomasi bor abituriyentlar qabul qilinadi; ular test sinovlari yoki kasbiy suhbatdan o‘tishi kerak.
Talabalar hayoti va kutubxona
Institutning ijtimoiy hayoti O‘zbekiston yoshlar ittifoqi boshlang‘ich tashkiloti atrofida shakllangan: talabalar uchun “Zakovat” intellektual turnirlari o‘tkaziladi, voleybol musobaqalari, hayriya konsertlari va madaniy tashriflar tashkil etiladi. Saytda to‘garaklar faoliyati, iqtidorli talabalar bilan ishlash va “Kelajakka qadam” markazi bo‘limlari ham bor. Institut kutubxonasi mavjud, yagona elektron kutubxona va “O‘zbek maqom dunyosi” resurslariga havolalar saytda berilgan.
Manzil va aloqa
Manzil: Toshkent shahri, Mirzo Ulug‘bek tumani, Mustaqillik shoh ko‘chasi, 31-uy. Mo‘ljal: “Hamid Olimjon” metro bekati; 17, 24, 58, 60 va 76-avtobuslar. Telefon: +998 71 237 38 37. Elektron pochta: devonxona@uzmmsi.uz. Rasmiy sayt: uzmmsi.uz.
